Pompa ciepła powietrze-powietrze pobiera energię z powietrza zewnętrznego i przekazuje ją bezpośrednio do powietrza w pomieszczeniu. Nie ogrzewa wody w grzejnikach ani ciepłej wody użytkowej. W praktyce jest to odwracalny klimatyzator, który zimą grzeje, a latem chłodzi.
Jak działa pompa ciepła powietrze-powietrze?
Urządzenie należy do systemów nadmuchowych. Zamiast instalacji rur z wodą wykorzystuje wentylatory, wymienniki ciepła i czynnik chłodniczy krążący w zamkniętym obiegu. Powietrze jest zarówno źródłem energii, jak i nośnikiem ciepła dostarczanego do wnętrza.
Obieg termodynamiczny przypomina pracę klimatyzatora. Najważniejsze etapy można przedstawić następująco:
- Pobranie energii – jednostka zewnętrzna zasysa powietrze, a parownik odbiera z niego energię cieplną. Nawet chłodne powietrze zawiera energię, którą można wykorzystać po podniesieniu jej temperatury.
- Odparowanie i sprężanie – czynnik chłodniczy przechodzi w stan gazowy, a następnie trafia do sprężarki. Sprężanie zwiększa jego ciśnienie i temperaturę.
- Przekazanie ciepła – gorący czynnik oddaje energię w skraplaczu jednostki wewnętrznej. Wentylator rozprowadza ogrzane powietrze po pomieszczeniu.
- Rozprężenie – czynnik obniża ciśnienie i temperaturę, po czym wraca do parownika. Cykl rozpoczyna się ponownie.
Latem zawór czterodrogowy odwraca kierunek obiegu. Jednostka wewnętrzna odbiera wtedy ciepło z pomieszczenia i przekazuje je na zewnątrz. Dlatego jedno urządzenie może pełnić funkcję ogrzewania oraz klimatyzacji.
Powietrze-powietrze a powietrze-woda – czym się różnią?
Oba systemy pobierają energię z powietrza zewnętrznego i wykorzystują podobny obieg chłodniczy. Różnica dotyczy przede wszystkim tego, co dzieje się z odebranym ciepłem. W pierwszym wariancie trafia ono bezpośrednio do powietrza w pomieszczeniu, a w drugim służy do podgrzewania wody krążącej w instalacji grzewczej.
| Cecha | Pompa powietrze-powietrze | Pompa powietrze-woda |
|---|---|---|
| Medium grzewcze | Powietrze nawiewane do pomieszczeń | Woda w instalacji grzewczej |
| Ciepła woda użytkowa | Nie przygotowuje jej | Może ogrzewać ją w zasobniku |
| Instalacja | Jednostka zewnętrzna i nawiewna, bez rur grzewczych | Pompa, instalacja wodna, armatura i często zasobnik |
| Typowe zastosowanie | Ogrzewanie i chłodzenie pomieszczeń, dogrzewanie | Centralne ogrzewanie oraz przygotowanie ciepłej wody |
To rozróżnienie ma znaczenie przy planowaniu całego systemu. Pompa powietrze-powietrze nie zasili grzejników wodnych ani ogrzewania podłogowego. Jeśli ma być głównym źródłem ciepła, budynek musi być przystosowany do ogrzewania nadmuchowego, a ciepłą wodę trzeba przygotowywać osobnym urządzeniem.
Kiedy warto wybrać pompę powietrze-powietrze?
To rozwiązanie najlepiej pasuje do budynków, w których liczy się szybka zmiana temperatury i jednoczesna możliwość chłodzenia. Szczególnie dobrze sprawdza się w następujących sytuacjach:
- Małe, dobrze ocieplone domy o niewielkim zapotrzebowaniu na ciepło.
- Domki letniskowe używane sezonowo, gdzie ważny jest szybki montaż i szybkie ogrzanie wnętrza.
- Dogrzewanie wybranych pomieszczeń w okresach przejściowych.
- Budynki, w których latem potrzebne jest chłodzenie, a zimą dodatkowe ogrzewanie.
- Lokale użytkowe, mieszkania i pomieszczenia bez wodnej instalacji centralnego ogrzewania.
Przy wyborze trzeba uwzględnić układ pomieszczeń, ich kubaturę, izolację oraz możliwość równomiernego rozprowadzenia powietrza. W większym lub słabo ocieplonym domu pojedyncza jednostka może nie zapewnić komfortu we wszystkich pokojach.
Zalety i ograniczenia tego rozwiązania
Najważniejsze korzyści wynikają z prostej konstrukcji i braku wodnego obiegu grzewczego:
- Niższy koszt inwestycji niż w przypadku rozbudowanego systemu powietrze-woda.
- Szybki i mało inwazyjny montaż, bez wykonywania instalacji grzejnikowej lub podłogowej.
- Jednoczesne ogrzewanie zimą i chłodzenie latem.
- Automatyczna praca oraz szybka reakcja na zmianę ustawionej temperatury.
- Możliwość zastosowania jako uzupełniającego źródła ciepła.
Ograniczenia są równie ważne przy podejmowaniu decyzji:
- Urządzenie nie przygotowuje ciepłej wody użytkowej.
- Nie współpracuje bezpośrednio z grzejnikami wodnymi ani wodnym ogrzewaniem podłogowym.
- Nawiew może powodować odczuwalny ruch powietrza i przenosić kurz, dlatego filtry wymagają regularnego czyszczenia.
- Skuteczne ogrzewanie całego budynku wymaga właściwego rozmieszczenia jednostek i zapewnienia przepływu powietrza.
W domu o dużej powierzchni, wysokich stratach ciepła lub rozbudowanym zapotrzebowaniu na ciepłą wodę lepszym rozwiązaniem może być system powietrze-woda albo układ łączący kilka źródeł ciepła.
Pompa powietrze-powietrze – dla kogo?
Pompa ciepła powietrze-powietrze jest urządzeniem do regulacji temperatury powietrza, a nie kompletną kotłownią. Sprawdzi się wtedy, gdy potrzebujesz prostego ogrzewania i chłodzenia, masz dobrze ocieplony budynek oraz osobny sposób przygotowania ciepłej wody. Jeśli oczekujesz zasilania grzejników, podłogówki i zasobnika c.w.u., właściwym kierunkiem będzie pompa ciepła powietrze-woda.